| Wstęp | |
| Struktura profilu | |
| Połączenia katalogów czyli junction points | |
| Profile mobilne | |
| Przeczytaj pozostałe części tego artykułu |
Czym jest profil użytkownika? W uproszczeniu to coś, co dotyczy indywidualnie każdego użytkownika. To jego ustawienia konfiguracyjne, dokumenty, pulpit i wiele innych elementów, które sprawiają, że każdy użytkownik jest wyjątkowy.
Tak, jak w przypadku Windows 2000 czy też XP, w Vista mamy dalej do czynienia z 3 głównymi rodzajami profili. Dla przypomnienia są to:
| • | lokalny (ang. local profile) – przechowywany lokalnie na komputerze użytkownika; |
| • | mobilny (ang. roaming profile) – pozwalający użytkownikowi na przemieszczanie się pomiędzy komputerami; |
| • | obowiązkowy (ang. mandatory profile) – zapobiegający wprowadzaniu trwałych zmian do profilu; |
W tym podziale nic się nie zmieniło. W profilach zmieniło się jednak parę innych rzeczy, które to postaram się przedstawić bliżej w poniższym artykule.
Podstawową rzeczą, która uległa modyfikacji w Vista, jeśli chodzi o profil, jest jego struktura. Pierwszą widoczną zmianą jest przemianowanie głównego folderu przechowującego wszystkie profile, czyli „Documents and Settings” na „Użytkownicy”. Pozostałe, najważniejsze przekształcenia nazw w profilu użytkownika, jak sądzę, najlepiej zobrazuje następująca tabelka:
| w Windows XP, 2000 | w Windows Vista |
Dane Aplikacji | \AppData\Roaming |
Ustawienia lokalne | Nie istnieje |
Ustawienia lokalne\ Dane Aplikacji | \AppData\Local |
Ustawienia lokalne\Historia | \AppData\Local\Microsoft\Windows\History |
Ustawienia lokalne\Temp | \AppData\Local\Temp |
Ustawienia lokalne\Temporary Internet Files | \AppData\Local\Microsoft\Windows\Temporary Internet Files |
Cookies | \AppData\Roaming\Microsoft \Windows\Cookies |
Nethood | \AppData\Roaming\Microsoft\Windows\Network Shortcuts |
PrintHood | \AppData\Roaming\Microsoft\Windows\Printer Shortcuts |
Recent | \AppData\Roaming\Microsoft\Windows\Bieżące elementy |
SendTo | \AppData\Roaming\Microsoft\Windows\Send To |
Menu Start | \AppData\Roaming\Microsoft\Windows\Menu Start |
Szablony | \AppData\Roaming\Microsoft\Windows\Templates |
Nie istniał | \Kontakty |
Pulpit | \Pulpit |
Moje dokumenty | \Dokumenty |
Nie istniał | \Pobieranie |
Ulubione | \Ulubione |
Moje dokumenty\Moja muzyka | \Muzyka |
Moje dokumenty\Moje obrazy | \Obrazy |
Nie istniał | \Wyszukiwania |
Nie istniał | \Łącza |
Nie istniał | \Zapisane gry |
Jednakże oprócz zmian nazewniczych, typu przejście z nazwy „Moje dokumenty” na „Dokumenty”, a także dodania kilku nowych folderów jak np. „Wyszukiwania”, widzimy tu także pewne przemieszczenia folderów związane głównie z folderem występującym w Viście pod nazwą AppData. Ich celem było jasne określenie, co konkretnie w nim ma podlegać rotacji pomiędzy komputerami, gdy użytkownik używa profilu mobilnego, a co nie.
Folder AppData teraz został poddany podziałowi na 3 podfoldery, a tak naprawdę na dwie części: lokalną (folder Local, LocalLow) i mobilną (folder Roaming). Jak łatwo się domyślić, folder Roaming zawiera to wszystko, co podąża za użytkownikiem w profilach mobilnych.
W części lokalnej obok foldera Local, będącego odpowiednikiem „Ustawienia lokalne\ Dane Aplikacji”, powstała również nowa rzecz o nazwie LocalLow. LocalLow jest specjalnym rodzajem folderu używanym przez aplikacje o bardzo małym stopniu zaufania ze strony systemu, a więc potencjalnie niebezpieczne. Dobrym przykładem, w którym folder ten jest wykorzystywany, jest tryb Protected Mode przeglądarki Internet Explorer.
Ale LowLocal nie jest jedyną nowością w części lokalnej. Jeśli zajrzymy do folderu Local i tu znajdziemy coś nowego, a mianowicie podfolder o nazwie VirtualStore. Związany on jest z wirtualizacją plików pochodzących od aplikacji żądających dostępu do chronionych elementów systemu, takich jak katalog Program Files czy też Windows. Gdy aplikacja próbuje zapisać coś w takim miejscu, jest wtedy przekierowana właśnie do folderu VirtualStore i tu dokonywane są odpowiednie zapisy. Elementy podlegające takiemu mechanizmowi bezpośrednio w katalogu Windows, Program Files, czy też ich podkatalogach, możemy łatwo wyświetlić po wejściu do danego katalogu i kliknięciu przycisku „Pliki zgodności”, który pojawi się w górnym menu. Zostajemy wtedy automatycznie przeniesieni do odpowiedniego katalogu w VirtualStore.
Warto jednak zauważyć, że jest to raczej rozwiązanie przejściowe dla starszych aplikacji i ten rodzaj wirtualizacji w pewnych przypadkach jest zablokowany. Na przykład, gdy mamy do czynienia z aplikacjami 64 bitowymi oraz z ustawionym poprzez RequestedExecutionLevel odpowiednim poziomem wykonania, który to znajduje się w pliku manifestu aplikacji. Również, gdy zalogowany użytkownik ma uprawnienia administracyjne - proces wirtualizacji nie ma miejsca.
I na koniec zmian w strukturze - jeszcze jedna konwersja nazewnicza. Dotychczasowy folder „All user” przyjął obecnie nazwę „Publiczny”. Oprócz tego zmieniła się także wartość zmiennej środowiskowej ALLUSERSPROFILE, która do tej pory wyglądała tak:
ALLUSERSPROFILE=C:\Documents and Settings\All Users
Teraz trochę niespodziewanie kieruje do folderu:
ALLUSERSPROFILE=C:\ProgramData
By jednak niespodzianka ta przez przypadek szkodliwie nie wpłynęła na działanie aplikacji, które wykorzystują tę zmienną, a są przyzwyczajone do szukania w tym folderze na przykład wspólnych dla wszystkich użytkowników elementów pulpitu, i tu zadbano o zapewnienie wstecznej zgodności. Dokonano tego poprzez umieszczenie w ProgramData (i nie tylko tutaj) czegoś, o czym szerzej za chwilę, a mianowicie połączeń katalogów.
Mimo, iż niektóre powyższych zmian na pierwszy rzut oka mogą się wydawać głównie małymi zmianami kosmetycznymi, mającymi na celu zapewnienie większej intuicyjności w nazewnictwie, konsekwencje ich nie zawsze bywają już tak małe. Wiele albowiem starszych aplikacji może mieć na sztywno wbudowane odwołanie chociażby do folderu „Documents and settings”. W celu zapewnienia wstecznej zgodności dla takich właśnie przypadków wykorzystano ideę tzw. połączeń katalogów (ang. junction points). Połączenie takie jest tak naprawdę wskaźnikiem do danego folderu. Jest to specjalny rodzaj linku symbolicznego, odnoszący się do katalogu, który w systemie Vista można również samemu stworzyć wykorzystując komendę:
mklink /j „łącze” „element docelowy”
Dzięki niemu do danego folderu możemy się odwołać wykorzystując zupełnie inną nazwę, co może się okazać niezbędne w celu zapewnienia zgodności np. z programami, które bezwzględnie takiej nazwy wymagają i nie dają się w prosty sposób przekonać do nowego nazewnictwa wprowadzonego w Viście. Tak więc w celu zapewnienia pewnej kompatybilności dla obecnych folderów związanych z profilem, stworzono połączenia katalogów, którym przypisano nazwy starych folderów występujących w poprzednich systemach, czyli np. dla folderu „Dokumenty” stworzono połączenie o nazwie „Moje dokumenty”.
Przy domyślnych ustawieniach widoku połaczenia są niewidoczne. Jeśli jednak wyłączymy „Ukryj chronione pliki systemu operacyjnego (zalecane)” oraz włączymy „Pokaż ukryte pliki i foldery” zobaczymy na przykład dobrze nam znany folder (czyli teraz tak naprawdę połączenie katalogu) „Documents and settings”, a także wiele innych połączeń:

Rys. 1. Połączenia katalogów widoczne w trybie „Pokaż ukryte pliki i foldery”.
By zobaczyć dokąd dany wskaźnik dokładnie prowadzi, można wylistować zawartość folderu komendą:
„dir /a:s”:

Rys. 2. Wylistowana zawartość folderu.
Jak widać, obecne w Vista połączenia dość dokładnie odwzorowują strukturę folderów znaną ze starszych systemów.
Niestety profile w Vista są niekompatybilne z profilami z Windows XP. I o ile w przypadku profili lokalnych nie stanowi to jakiegoś wielkiego problemu, to w przypadku profili mobilnych już tak. Profil utworzony poprzez Windows XP będzie niemożliwy do załadowania przez Vistę i analogicznie na odwrót. By sobie poradzić z tym problemem, stworzono nową konwencję nazewnictwa dla profili mobilnych utworzonych dla Vista. Profile przeznaczone dla Vista w celu rozróżnienia mają w nazwie rozszerzenie v2, czyli na przykład profil teraz nazywa się user1.v2
Problem jednakże ciągle tak naprawdę istnieje. Dlaczego? Bo są środowiska w których tak do końca nie można być pewnym, z której stacji użytkownik zechce się zalogować: z tej z XP czy tej z Vista. Każde takie zalogowanie wygeneruje osobny profil. Można oczywiście ograniczyć użytkownikowi, przez odpowiednie restrykcje, możliwość logowania tylko do określonych stacji. Ale jeśli tego nie zrobimy, narażamy użytkownika na to, że będzie miał wygenerowane nieświadomie dwa profile, których zawartość nie będzie w żaden sposób powiązana. By złagodzić skutki takiej sytuacji możemy posłużyć się przekierowaniem folderów, takich jak chociażby moje dokumenty, ulubione czy pulpit, czego dokładniejsze omówienie będzie treścią następnej sekcji.
Tutaj zwróćmy uwagę jeszcze na jedną sprawę. Jeśli chcemy utworzyć profil bazujący na domyślnym profilu znajdującym się w udziale netlogon kontrolera, ten domyślny profil również musi mieć rozszerzenie .v2. Czyli analogicznie, jak w przypadku systemu Windows XP, tworzymy domyślny profil na systemie klienckim (w tym przypadku Viście) a następnie kopiujemy go na kontroler domeny (tutaj o nazwie dc) wskazując ścieżkę:
\\dc\netlogon\Default User.v2
Od tej pory, jeśli we właściwościach konta użytkownika wpiszemy ścieżkę do profilu jak np.:
\\k1\profile\%username%
i gdy użytkownik zaloguje się z systemu Vista, we wskazanym folderze utworzony zostanie profil danego użytkownika dedykowany systemowi Vista. Należy tu zauważyć, że w tym miejscu w ścieżce do profilu we właściwościach konta nie trzeba już dodawać rozszerzenia .v2. System stworzy to rozszerzenie automatycznie.
| • |
![]() | Barbara Wróbel |